Google Search Console uitleg: zo gebruik jij het als ondernemer

Snel antwoord: Google Search Console is een gratis tool van Google waarmee je ziet hoe jouw website scoort in de zoekresultaten. Je ontdekt welke zoekwoorden bezoekers brengen, welke pagina’s goed presteren en welke technische problemen Google tegenkomt. Instellen duurt tien minuten. De inzichten die je daarna krijgt zijn niet te koop.

Google Search Console laat je de gegevens zien die Google over jouw website bijhoudt. Je ziet bij welke zoekopdrachten je pagina’s verschijnen, hoe hoog je staat, hoeveel mensen doorklikken en of Google je site goed kan lezen. Het zijn geen schattingen, maar cijfers rechtstreeks uit de systemen van Google. Geen andere tool geeft je dat.

Wat is Google Search Console?

Google Search Console is een gratis platform voor websitebeheerders. Het vervangt Google Analytics niet en concurreert er ook niet mee. De twee tools bekijken je website vanuit een andere hoek.

Analytics laat zien wat bezoekers doen als ze op je site zijn: welke pagina’s ze bekijken, hoe lang ze blijven en of ze iets kopen. Search Console kijkt naar de stap daarvoor: hoe mensen je site vinden, en hoe Google je website ziet.

Dat verschil is groter dan het lijkt. In Analytics zie je bijvoorbeeld dat je 200 bezoekers per maand hebt. Search Console laat dan zien dat 1.400 mensen je pagina in de zoekresultaten zagen, en dat 1.200 van hen niet hebben geklikt. Dat zijn 1.200 mogelijke klanten die je misloopt, vaak door je paginatitel.

Search Console laat je vier dingen zien:

• bij welke zoekwoorden je pagina’s in Google verschijnen
• hoe hoog je voor die zoekwoorden staat (gemiddelde positie)
• hoe vaak mensen doorklikken (CTR)
• of Google technische problemen tegenkomt bij het lezen van je site

Waarom heb je Google Search Console nodig als ondernemer?

Omdat je anders met je ogen dicht werkt.

Veel ondernemers hebben Google Analytics wel draaien, maar hebben Search Console nooit ingesteld. Dat is begrijpelijk, want het lijkt een technisch ding voor SEO-specialisten. Maar het is ook voor jou nuttig.

Zonder Search Console weet je niet:

• welke zoekwoorden klanten gebruiken om je te vinden
• of Google je nieuwe pagina al heeft geïndexeerd
• of je site technische fouten heeft die je posities kosten
• hoe hoog je staat voor je belangrijkste zoekwoorden
• of je site is aangevallen of als spam is gemarkeerd

Sommige SEO-bureaus rekenen duizenden euro’s per jaar voor tools die deels dezelfde gegevens leveren. Search Console is gratis. Het kost je tien minuten om in te stellen en daarna een halfuur per maand om de cijfers te bekijken.

Hoe installeer je Google Search Console?

Je bent er in vier stappen en minder dan een kwartier mee klaar.

Stap 1: Ga naar search.google.com/search-console

Log in met het Google-account dat je voor je website gebruikt. Heb je er nog geen, maak dan eerst een account aan op google.com/account.

Stap 2: Voeg je website toe als property

Je hebt twee opties. Een domeinproperty (aanbevolen) geldt voor je hele domein, inclusief alle subdomeinen en de varianten met http en https. Een URL-prefixproperty geldt alleen voor één specifieke URL-variant. Kies de domeinproperty, tenzij je een reden hebt om maar een deel van je site te volgen.

Stap 3: Laat zien dat de site van jou is

Google wil zeker weten dat jij de eigenaar bent. Dat kan op deze manieren:

• een HTML-tag aan je website toevoegen
• een DNS-record aanmaken bij je domeinprovider
• via Google Analytics (alleen als Analytics al is geïnstalleerd)
• een HTML-bestand op je server zetten

Met WordPress is het nog makkelijker. Plugins als Yoast SEO, Rank Math en Google Site Kit koppelen direct met Search Console. Met een paar klikken ben je klaar.

Stap 4: Wacht op gegevens

Na de verificatie begint Google gegevens te verzamelen. De eerste cijfers verschijnen binnen één tot zeven dagen. Voor een goed beeld, met genoeg gegevens om patronen te zien, heb je vier tot acht weken nodig.

Welke rapporten gebruik je als ondernemer het meest?

Search Console heeft veel meer rapporten dan je nodig hebt. Deze vijf zijn het belangrijkst.

1. Zoekresultaten

Dit is het nuttigste rapport. Je ziet per zoekwoord hoeveel vertoningen je had (hoe vaak Google je pagina toonde), hoeveel klikken je kreeg, je gemiddelde CTR en je gemiddelde positie.

Een voorbeeld: je ziet dat “boekhouder Apeldoorn” 230 vertoningen per maand oplevert, maar maar 8 klikken. Google toont je pagina dus bijna 230 keer, maar bijna niemand klikt. Negen van de tien keer komt dat door een saaie paginatitel of een onduidelijke metabeschrijving. Herschrijf die, en je krijgt meer klikken zonder dat je hoger hoeft te staan.

2. URL-inspectie

Wil je weten of Google een bepaalde pagina heeft geïndexeerd, typ dan de URL in bij URL-inspectie. Je ziet meteen of de pagina in de zoekresultaten staat, wanneer Google hem voor het laatst heeft bezocht en of er fouten zijn.

Dat is vooral handig als je een nieuwe pagina publiceert. Anders kom je er soms pas weken later achter dat Google hem over het hoofd heeft gezien.

3. Indexering

Dit rapport laat zien welke pagina’s van je site Google wel en niet heeft geïndexeerd. Een geïndexeerde pagina kan in de zoekresultaten verschijnen. Een niet-geïndexeerde pagina laat Google links liggen.

Pagina’s worden bijvoorbeeld niet geïndexeerd door:

• een noindex-tag die je zelf hebt ingesteld (soms per ongeluk)
• een blokkade in robots.txt
• dubbele content
• pagina’s die Google te mager vindt (“dunne content”)

Ontbreken er pagina’s die je wel in Google wilt hebben, dan moet er iets gerepareerd worden.

4. Mobiele bruikbaarheid

Meer dan 60% van alle zoekopdrachten in Nederland gebeurt op een smartphone (Statcounter, 2024). Google beoordeelt je site daarom eerst op mobiel en pas daarna op desktop.

Dit rapport toont problemen als te kleine tekst, knoppen die te dicht op elkaar staan en content die buiten het scherm valt. Elke fout hier kan je posities kosten.

5. Rich Results

Rich Results zijn de uitgebreidere zoekresultaten die je soms in Google ziet, zoals sterren bij reviews, prijzen bij producten of receptstappen met foto’s. Dit rapport laat zien welke pagina’s daarvoor in aanmerking komen en of Google de benodigde gegevens goed kan lezen.

Hoe gebruik je de URL-inspectieTool stap voor stap?

Klik bovenaan in Search Console op het zoekveld voor URL-inspectie en plak de volledige URL van een pagina op je site.

Google haalt de pagina op en laat zien:

• of de pagina geïndexeerd is
• wanneer Google hem voor het laatst heeft bezocht
• of er crawlfouten zijn
• of Google de JavaScript kon uitvoeren (belangrijk voor sites die veel JavaScript gebruiken)
• of de volledige HTML leesbaar was

Is een pagina niet geïndexeerd terwijl je dat wel wilt, klik dan op “Indexering aanvragen”. Google bekijkt de pagina dan opnieuw en verwerkt hem sneller dan in de normale cyclus. Dat kan weken schelen.

Hoe analyseer je de data in Google Search Console?

Losse cijfers zeggen weinig zonder context. Deze filters en vergelijkingen leveren het meeste op.

Filteren per apparaat. Daalt je CTR op mobiel terwijl die op desktop gelijk blijft, dan is er waarschijnlijk een mobiel probleem op een bepaalde pagina. Filter het rapport Zoekresultaten op “Mobiel” en je ziet het meteen.

Filteren per pagina. Filter op één URL en je ziet alle zoekopdrachten waarbij die pagina verschijnt. Soms ontdek je zo zoekwoorden waarop je onbedoeld goed scoort.

Periodes vergelijken. Dit filter wordt het meest onderschat. Vergelijk de afgelopen 28 dagen met de 28 dagen daarvoor en kijk of je klikken en vertoningen zijn gestegen of gedaald. Heb je in januari iets aan je SEO veranderd, dan zie je in februari of het effect heeft.

Landen. Werk je ook buiten Nederland, filter dan per land. Zo zie je welke taal- en zoekwoordvarianten per regio werken.

Wat is het verschil tussen Search Console en Google Analytics?

	Google Search Console	Google Analytics
Focus	Hoe Google je site ziet	Wat bezoekers doen op je site
Data van	Google’s zoekindex	Bezoekers op je site
Gratis	Ja	Ja (GA4)
Zoekwoorden	Ja, direct van Google	Beperkt (grotendeels “not provided”)
Technische fouten	Ja	Nee
Conversies	Nee	Ja
Beste voor	SEO, indexering, technische gezondheid	Gebruikersgedrag, conversies, marketing

Samen zijn ze het sterkst. Search Console vertelt je bijvoorbeeld dat je 400 klikken kreeg via “WordPress onderhoud”. Analytics vertelt je dat 35% van die bezoekers converteert. Zo weet je welke zoekwoorden echt geld opleveren.

Je koppelt Search Console aan Google Analytics 4 via de property-instellingen. Daarna zie je de Search Console-gegevens in GA4 onder Acquisition > Google Organic Search.

Hoe zet je een maandelijkse SEO-check op met Search Console?

Deze routine kost je ongeveer 30 minuten per maand en houdt je SEO gezond.

Week 1: best presterende pagina’s. Open het rapport Zoekresultaten, filter op de afgelopen 28 dagen en sorteer op klikken. Welke pagina’s leveren de meeste klikken op? Zijn dat de pagina’s die je verwacht, en zijn het ook de pagina’s waar je de meeste omzet uit haalt?

Week 2: pagina’s die blijven liggen. Zoek pagina’s met meer dan 100 vertoningen maar minder dan 10 klikken. Google toont ze regelmatig, maar niemand klikt erop. Herschrijf de paginatitels en metabeschrijvingen. Dat is makkelijke winst, want je hoeft je positie niet te verbeteren, alleen hoe je eruitziet in de zoekresultaten.

Week 3: indexering. Open het rapport Indexering. Zijn alle pagina’s geïndexeerd die je geïndexeerd wilt hebben? Zijn er nieuwe fouten? Daalt het aantal geïndexeerde pagina’s ineens, dan moet je dat uitzoeken.

Week 4: mobiele bruikbaarheid. Open het rapport over mobiele bruikbaarheid. Zijn er nieuwe problemen, en zijn oude problemen opgelost? Kijk ook of je Core Web Vitals zijn veranderd na recente aanpassingen aan je site.

Veelgemaakte fouten met Google Search Console

Geen sitemap indienen. Met een sitemap vindt Google alle pagina’s van je site. WordPress-sites hebben er automatisch een via Yoast, Rank Math of WordPress zelf, meestal op /sitemap.xml. Dien die URL in via Search Console onder “Sitemaps”. Dat kost twee minuten en hoef je maar één keer te doen.

Meldingen negeren. Search Console waarschuwt je als er iets misgaat, zoals indexeringsfouten, mobiele problemen of beveiligingsproblemen. Veel beheerders kijken alleen naar de cijfers en zien die meldingen over het hoofd. Zet een maandelijkse herinnering om ook de meldingen te checken.

Alleen naar klikken kijken. Klikken zijn het resultaat, vertoningen zijn de kansen. Stijgen je vertoningen maar je klikken niet, dan valt je resultaat in de zoekresultaten niet op. Stijgt je positie maar je vertoningen niet, dan sta je hoger op zoekwoorden die niemand gebruikt. Kijk dus naar alle vier de kolommen.

Search Console niet koppelen aan Analytics. Die koppeling maak je één keer en daarna werkt hij vanzelf. Zonder koppeling mis je context die je nergens anders vindt.

Te snel conclusies trekken. SEO gaat langzaam. Het effect van een aanpassing zie je soms pas na zes tot twaalf weken. Vergelijk daarom altijd periodes van minstens vier weken, liefst langer.

Loop je tegen een van deze problemen aan en kom je er niet uit? Dan helpen we je met Website EHBO.

Conclusie

Met Google Search Console begint elke serieuze SEO-aanpak. Je stelt het in tien minuten in en krijgt gegevens die je nergens kunt kopen: welke zoekwoorden bezoekers opleveren, welke pagina’s gevonden worden en waar Google problemen tegenkomt.

Installeer het, laat vier weken gegevens verzamelen en bekijk dan je eerste rapport. De meeste ondernemers die dat voor het eerst doen, hadden het achteraf liever eerder gedaan.

Wil je hulp bij het instellen van Search Console of bij het lezen van je cijfers? rscreate helpt je de tool in te richten, je rapporten te begrijpen en er een concreet plan van te maken.